ridm@nrct.go.th   ระบบคลังข้อมูลงานวิจัยไทย   รายการโปรดที่คุณเลือกไว้

Development of Thai temperature-sensitive genetic male sterility rice varieties/lines using tms3, and a tgms gene derived from ID24 for potential use in hybrid production

หน่วยงาน สำนักงานพัฒนาวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยีแห่งชาติ

รายละเอียด

ชื่อเรื่อง : Development of Thai temperature-sensitive genetic male sterility rice varieties/lines using tms3, and a tgms gene derived from ID24 for potential use in hybrid production
นักวิจัย : อมรทิพย์ เมืองพรหม , Amorntip Muangprom
คำค้น : Biological sciences , Plant biotechnology , Plant biotechnology and related agricultural science , Rice , Temperature-Sensitive Genetic Male-Sterile , TGMS , Thailand , การเปลี่ยนแปลงอุณหภูมิ , ข้าว , ข้าวลูกผสม , ศูนย์พันธุวิศวกรรมและเทคโนโลยีชีวภาพแห่งชาติ , สาขาเกษตรศาสตร์และชีววิทยา , อุณหภูมิ
หน่วยงาน : สำนักงานพัฒนาวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยีแห่งชาติ
ผู้ร่วมงาน : -
ปีพิมพ์ : 2551
อ้างอิง : http://www.nstda.or.th/thairesearch/node/151
ที่มา : -
ความเชี่ยวชาญ : -
ความสัมพันธ์ : -
ขอบเขตของเนื้อหา : -
บทคัดย่อ/คำอธิบาย :

ข้าวเป็นอาหารหลักที่สำคัญที่สุดชนิดหนึ่งของโลก เนื่องจากประชากรโลกเพิ่มขึ้นอย่างรวดเร็วและพื้นที่เพื่อการเกษตรมีจำกัด ดังนั้นจึงมีความจำเป็นที่จะต้องเพิ่มผลผลิตอาหารอย่างมีประสิทธิภาพ ข้าวลูกผสมเป็นวิธีที่ดีที่สุดวิธีหนึ่งซึ่งสามารถเพิ่มปริมาณอาหารเพื่อ ประชากรโลก การใช้ระบบละอองเกสรตัวผู้เป็นหมันเนื่องจากการเปลี่ยนแปลงของ อุณหภูมิ(Temperature-Sensitive Genetic Male-Sterile, TGMS) มีความเป็นไปได้สูงสำหรับการปรับปรุงการผลิตข้าวลูกผสม ระบบTGMSหรือการผลิตข้าวลูกผสมแบบ 2 ทางนี้ ง่าย สะดวก ลดต้นทุนการผลิต มีประสิทธิภาพสูง และสามารถขจัดข้อจำกัดของการผลิตข้าวลูกผสมแบบดั้งเดิม ซึ่งเป็นการผลิตข้าวลูกผสมแบบ 3ทางโดยการใช้ cytoplasmic genetic male sterility system (CMS) ข้าวสายพันธุ์ TGMS ส่วนใหญ่เป็นหมันที่อุณหภูมิสูง แต่ติดเมล็ดดีที่อุณหภูมิต่ำ ดังนั้นข้าวสายพันธุ์นี้จึงสามารถใช้ในการเพิ่มจำนวนเมล็ดพันธุ์ที่อุณหภูมิ ต่ำ และสามารถใช้เป็นแม่พันธุ์ในการผสมข้ามเพื่อผลิตข้าวลูกผสมที่อุณหภูมิสูง จึงทำให้การผลิตข้าวลูกผสมทำได้โดยง่าย ในประเทศไทยยังไม่มีรายงานเกี่ยวกับเชื้อพันธุกรรม TGMS และมีเพียงยีน tms2 ( temperature-sensitive genetic male-sterile 2) ซึ่งควบคุมลักษณะ TGMS ในข้าว Norin-PL 12 ได้ถูกถ่ายเข้า สู่ข้าวหอมสายพันธุ์ไทย แต่ความเป็นหมันของข้าว TGMS ซึ่งถูกควบคุมโดยยีน tms2 นี้ไม่คงที่ เพื่อให้มีความเป็นไปได้สูงที่จะประสบความสำเร็จในการใช้ระบบการผลิตข้าวลูก ผสมแบบ 2ทาง จึงมีความจำเป็นที่จะต้องมีข้าว TGMS หลายๆสายพันธุ์ซึ่งถูกควบคุมโดย TGMS ยีนที่แตกต่างกัน ในการศึกษานี้ คณะผู้วิจัยได้รับข้าว TGMS 7 สายพันธุ์จากสถาบันวิจัยข้าวนานาชาติ(IRRI) ซึ่งลักษณะ TGMS ของข้าวเหล่านี้ถูกควบคุมโดยยีน tms3 หรือ tgms ที่ได้จากข้าว ID24 เป้าหมายหลักของโครงการนี้เพื่อให้ได้ข้าว TGMS ที่เป็นข้าวดีสายพันธุ์ไทย โดยลักษณะ TGMS ถูกควบคุมโดยยีน tms3 และ/หรือ tgms ที่ได้จากข้าว ID24 เพื่อใช้ในการ การผลิตข้าวลูกผสมแบบ 2 ทาง แต่เพื่อให้สามารถเริ่มการผลิตข้าวลูกผสมได้ในระยะเวลาอันสั้น เป้าหมายแรกจึงเป็นการศึกษาเพื่อดูว่าข้าว TGMS ที่นำเข้าจากต่างประเทศสามารถใช้เป็นแม่พันธุ์โดยตรงในการการผลิตข้าวลูกผสม แบบ 2 ทางในประเทศไทยได้หรือไม่ ดังนั้นในช่วง 2 ปีแรกของงานวิจัยเป้าหมายที่สำคัญคือ ศึกษาลักษณะทางการเกษตรที่สำคัญของข้าว TGMS ทั้ง 7 สายพันธุ์ ศึกษาการปรับตัวเข้ากับสภาพแวดล้อมของประเทศไทย ศึกษาอุณหภูมิและช่วงเวลาที่เป็นหมันหรือติดเมล็ดของข้าวเหล่านี้ในพื้นที่ คัดเลือกบางแห่ง และหาโมเลกุลเครื่องหมายที่ใกล้กับยีน tgms เหล่านี้ การศึกษานี้พบว่าข้าว TGMS ทั้ง 7 สายพันธุ์มีลักษณะทางการเกษตรที่สำคัญใกล้เคียงกับข้าวพันธุ์ดีทั่วไปของไทย ข้าวเหล่านี้ปรับตัวได้ดีในทุกๆที่และเวลาที่ปลูก ในเขตพื้นที่ภาคกลางซึ่งคาดว่าจะเป็นแหล่งผลิตข้าวลูกผสมที่สำคัญ ข้าวเหล่านี้เป็นหมันอย่างสมบูรณ์ในช่วงหน้าร้อนและเกือบตลอดทั้งปี ส่วนในช่วงหน้าหนาวข้าว TGMS หลายสายพันธุ์สามารถติดเมล็ดได้ดี ซึ่งทำให้คาดว่าข้าวเหล่านี้น่าจะสามารถใช้เป็นแม่พันธุ์ในการผลิตข้าวลูก ผสมได้โดยไม่มีปัญหาเรื่องความเป็นหมันหรือการผลิตเมล็ดแม่พันธุ์ นอกจากนี้คณะผู้วิจัยได้พบว่า tgms ที่ได้จากข้าว ID24 นั้นอยู่ที่โครโมโซมที่2 และได้พัฒนาโมเลกุลเครื่องหมายที่ใกล้กับยีน tgms ทั้ง2 เพื่อใช้ประโยชน์ในการปรับปรุงพันธุ์

บรรณานุกรม :
อมรทิพย์ เมืองพรหม , Amorntip Muangprom . (2551). Development of Thai temperature-sensitive genetic male sterility rice varieties/lines using tms3, and a tgms gene derived from ID24 for potential use in hybrid production.
    ปทุมธานี : สำนักงานพัฒนาวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยีแห่งชาติ.
อมรทิพย์ เมืองพรหม , Amorntip Muangprom . 2551. "Development of Thai temperature-sensitive genetic male sterility rice varieties/lines using tms3, and a tgms gene derived from ID24 for potential use in hybrid production".
    ปทุมธานี : สำนักงานพัฒนาวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยีแห่งชาติ.
อมรทิพย์ เมืองพรหม , Amorntip Muangprom . "Development of Thai temperature-sensitive genetic male sterility rice varieties/lines using tms3, and a tgms gene derived from ID24 for potential use in hybrid production."
    ปทุมธานี : สำนักงานพัฒนาวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยีแห่งชาติ, 2551. Print.
อมรทิพย์ เมืองพรหม , Amorntip Muangprom . Development of Thai temperature-sensitive genetic male sterility rice varieties/lines using tms3, and a tgms gene derived from ID24 for potential use in hybrid production. ปทุมธานี : สำนักงานพัฒนาวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยีแห่งชาติ; 2551.