ridm@nrct.go.th   ระบบคลังข้อมูลงานวิจัยไทย   รายการโปรดที่คุณเลือกไว้

การพัฒนาระบบการจัดการศัตรูพืชถั่วเหลืองเพื่อเพิ่มคุณค่าผลผลิตอย่างเหมาะสม

หน่วยงาน สำนักงานกองทุนสนับสนุนการวิจัย

รายละเอียด

ชื่อเรื่อง : การพัฒนาระบบการจัดการศัตรูพืชถั่วเหลืองเพื่อเพิ่มคุณค่าผลผลิตอย่างเหมาะสม
นักวิจัย : สุดฤดี ประเทืองวงค์
คำค้น : การจัดการศัตรูพืช , ถั่วเหลือง , โรคพืช
หน่วยงาน : สำนักงานกองทุนสนับสนุนการวิจัย
ผู้ร่วมงาน : -
ปีพิมพ์ : 2548
อ้างอิง : http://elibrary.trf.or.th/project_content.asp?PJID=PDG4720001 , http://research.trf.or.th/node/3249
ที่มา : -
ความเชี่ยวชาญ : -
ความสัมพันธ์ : -
ขอบเขตของเนื้อหา : -
บทคัดย่อ/คำอธิบาย :

ถั่วเหลืองฝักสดในประเทศไทยมีผลผลิตโดยเฉลี่ยอยู่ในเกณฑ์ต่ำและไม่เพียงพอต่อความต้องการของตลาดรับซื้อทั้งในด้านคุณภาพและ ปริมาณของผลผลิต ถึงแม้ว่าได้มีการเพิ่มพื้นที่ปลูกแต่ทว่าอัตราส่วนและแนวโน้มของผลผลิตต่อไร่ก็ยังอยู่ในเกณฑ์ต่ำ การปลูกถั่วเหลืองฝักสดได้ กระจายอยู่ในบริเวณเขตภาคเหนือของประเทศโดยปลูกเพื่อการส่งออกและมีบริษัทส่งออกทำหน้าที่ในการถ่ายทอดเทคโนโลยีด้านการผลิตและมี บทบาทในการรับซื้อผลผลิตทั้งหมดจากเกษตรกรลูกไร่เพื่อจำหน่ายต่อไปยังประเทศคู่ค้า นอกจากนี้ยังมีหน่วยงานราชการที่ส่งเสริมการปลูกถั่วเหลือ ฝักสดไว้เพื่อการบริโภคภายในประเทศโดยแหล่งปลูกอยู่ในบริเวณเขตภาคเหนือตอนล่างและภาคกลางของประเทศ พันธุ์ถั่วเหลืองที่นิยมปลูกในแต่ ละพื้นที่จะแตกต่างกันไปตามความต้องการของตลาดเป้าหมาย ความเหมาะสมของสภาพพื้นที่และระดับของเทคโนโลยีที่ใช้ การวิจัยครั้งนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อศึกษา 1) เพื่อศึกษาสภาพพื้นฐานทางเศรษฐกิจและสังคมบางประการของเกษตรกรกลุ่มเป้าหมาย 2) เพื่อ ศึกษาเทคโนโลยีที่ใช้ในการผลิตถั่วเหลืองฝักสดของเกษตรกรในพื้นที่เป้าหมาย 3) เพื่อศึกษาและวิเคราะห์รูปแบบและวิธีการที่เหมาะสมในการลด ต้นทุนการผลิตถั่วเหลืองฝักสด และ 4) เพื่อศึกษาและหาแนวทางในการส่งเสริมการผลิตถั่วเหลืองฝักสดโดยลดการใช้สารเคมี ทำการศึกษาข้อมูลจาก เอกสารที่เกี่ยวข้อง ผู้แทนบริษัทผู้ส่งออกถั่วเหลืองฝักสด ผู้ทรงคุณวุฒิในสาขาต่าง ๆ ที่เกี่ยวข้องกับการผลิตถั่วเหลืองฝักสดและเกษตรกรผู้ปลูก ถั่วเหลืองฝักสดเพื่อการส่งออกในจังหวัดลำปาง เชียงรายและเชียงใหม่ ดำเนินการวิจัยโดยการจัดประชุมผู้ทรงคุณวุฒิในสายงานที่เกี่ยวข้องกับการ ผลิตถั่วเหลืองฝักสดและการถ่ายทอดเทคโนโลยีเพื่อร่วมกันกำหนดขอบเขตและรูปแบบของงานวิจัย เก็บข้อมูลในพื้นที่เป้าหมายโดยใช้แบบสอบถาม กึ่งมีโครงสร้างและแบบสอบถามแบบมีโครงสร้าง ผลการศึกษาพบว่าเกษตรกรส่วนใหญ่เป็นเพศชายอายุมากกว่า 31 ปี จบการศึกษาในระดับประถมศึกษา มีจำนวนสมาชิกในครอบครัว 3-4 คน เป็นแรงงานภายในครอบครัวจำนวน 2 คน มีกรรมสิทธิ์ที่ดินเป็นของตัวเองไม่เกิน 5 ไร่ ใช้น้ำจากแหล่งน้ำตามธรรมชาติ และเป็นสมาชิกใน สังกัดบริษัทผู้ส่งออก ทุนที่ใช้ในการปลูกถั่วเหลืองฝักสดเป็นของตนเองไม่ได้กู้ยืม พันธุ์ถั่วเหลืองฝักสดที่นิยมปลูกได้แก่พันธุ์ 292 พันธุ์ 75 พันธุ์ 2808 และพันธุ์ Kaori เกษตรกรนิยมปลูกถั่วเหลืองฝักสดในช่วงเดือนกรกฎาคม – สิงหาคม และเก็บเกี่ยวระหว่างเดือนกันยายน – พฤศจิกายน ซึ่งเป็น ถั่วเหลืองฝักสดฤดูฝน ถั่วเหลืองฝักสดที่เก็บเกี่ยวระหว่างเดือนตุลาคม – พฤศจิกายน จะให้ผลผลิตต่อไร่สูงสุด และแหล่งความรู้ส่วนใหญ่ของเกษตรกร ได้มาจากสื่อบุคคลและมีเกษตรกรเคยเข้ารับการฝึกอบรมเกี่ยวกับถั่วเหลืองฝักสดทั้งสิ้นจำนวน 34 ราย คิดเป็นร้อยละ 80.95 เกษตรกรส่วนใหญ่คิดว่าไม่มีปัญหาในการผลิตถั่วเหลืองฝักสด แต่ปัญหาที่ยังมี พบในระดับปานกลางได้แก่ 1) ขาดแหล่งความรู้ 2) ผลผลิตต่อไร่ต่ำและ 3) เมล็ดพันธุ์เสื่อมความงอกเร็ว เกษตรกรส่วนใหญ่ไม่มีปัญหาในด้านการตลาดเช่นกันเนื่องจากเป็นเกษตรกรลูกไร่ของบริษัท แต่สำหรับเกษตรกรที่ยังมีปัญหาในด้านการตลาดในระดับมากได้แก่ ขาดอำนาจในการต่อรองราคา และปัญหาในระดับปานกลาง ได้แก่ คุณภาพผลผลิตไม่ดีและราคาผลผลิตไม่แน่นอน ผู้ทรงคุณวุฒิได้ให้ข้อเสนอแนะจากผลสรุปที่ได้จากการวิเคราะห์ข้อมูลในพื้นที่ คือ 1) ควรได้มีการจัดการพื้นที่ปลูกก่อนดำเนินการปลูก ถั่วเหลืองฝักสดเพื่อไม่ให้เป็นแหล่งสะสมของวัชพืช โรคพืชและศัตรูพืชอื่น ๆ 2) ควรได้มีการศึกษาปริมาณปุ๋ยและสารเคมีที่เหมาะสมในแต่ละ สภาพพื้นที่และระยะการเจริญเติบโตของพืช เนื่องจากปัจจุบันมีการใช้ปุ๋ยและสารเคมีมากเกินความจำเป็นพร้อมกับให้ความรู้แก่เกษตรกร 3) ควรร่วมกับบริษัทในการปรับปรุงโปรแกรมการจัดการศัตรูพืชพร้อมทั้งควรให้มีการฝึกอบรมให้กับเกษตรกรเพื่อให้มีความรู้ความเข้าใจที่ถูกต้องใน การจัดการศัตรูพืช และ 4) ควรกำหนดมาตรฐานและเกณฑ์คุณภาพผลผลิต The results reveal that most of the farmer are male, average ages more than 31 year olds., education level at primary school, family member was 3-4 persons. Household labor was 2 persons, holding land area not more than 5 rai, water supply by rain fall and river, under the member of exporting company groups and invested by his own money. The variety of popular cultivatyed vegetable soybean were namely 292, 75, 2808 and Kaori. The most cultivated period was from July to August and harvested period was September to November. The harvested timing period at October to November made be trained on vegetable soybean by 14 person (33.33%) and needs to be trained by 34 persons (80.95%) Most of the farmers had no problem in producing vegetable soybean, but some had, and the moderate problem that found were 1) lack of knowledge 2) low yield/rai and 3 low germinated quality seeds. Most of the farmer have no problem in marketing because under the member of exporting company group, but some farmer had that high problem were no power in bargain the price and moderate problem were low quality of products and fluctuate of price. The experts suggested the farmer to develop the field by 1) manage the land before cultivate 2) training the farmers to control the quality of chemical fertilizer and chemicals in appropriate amounts 3) adapted the pest management programs of the conpany and train to the farmer 4) setting the standard and criteria of quality of vegetable soybean product.

บรรณานุกรม :
สุดฤดี ประเทืองวงค์ . (2548). การพัฒนาระบบการจัดการศัตรูพืชถั่วเหลืองเพื่อเพิ่มคุณค่าผลผลิตอย่างเหมาะสม.
    กรุงเทพมหานคร : สำนักงานกองทุนสนับสนุนการวิจัย.
สุดฤดี ประเทืองวงค์ . 2548. "การพัฒนาระบบการจัดการศัตรูพืชถั่วเหลืองเพื่อเพิ่มคุณค่าผลผลิตอย่างเหมาะสม".
    กรุงเทพมหานคร : สำนักงานกองทุนสนับสนุนการวิจัย.
สุดฤดี ประเทืองวงค์ . "การพัฒนาระบบการจัดการศัตรูพืชถั่วเหลืองเพื่อเพิ่มคุณค่าผลผลิตอย่างเหมาะสม."
    กรุงเทพมหานคร : สำนักงานกองทุนสนับสนุนการวิจัย, 2548. Print.
สุดฤดี ประเทืองวงค์ . การพัฒนาระบบการจัดการศัตรูพืชถั่วเหลืองเพื่อเพิ่มคุณค่าผลผลิตอย่างเหมาะสม. กรุงเทพมหานคร : สำนักงานกองทุนสนับสนุนการวิจัย; 2548.