ridm@nrct.go.th   ระบบคลังข้อมูลงานวิจัยไทย   รายการโปรดที่คุณเลือกไว้

การประเมินหนังสือหายากภาษาไทยของห้องสมุดสยามสมาคม

หน่วยงาน จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย

รายละเอียด

ชื่อเรื่อง : การประเมินหนังสือหายากภาษาไทยของห้องสมุดสยามสมาคม
นักวิจัย : ฐิตยารัตน์ อินทวงศ์
คำค้น : สยามสมาคม. ห้องสมุด , หนังสือหายาก -- ไทย , หนังสือและการอ่าน , การพิมพ์ -- ไทย , บรรณานุกรม -- ไทย , โรงพิมพ์
หน่วยงาน : จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย
ผู้ร่วมงาน : อัมพร ทีขะระ , จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย. บัณฑิตวิทยาลัย
ปีพิมพ์ : 2530
อ้างอิง : 9745673838 , http://cuir.car.chula.ac.th/handle/123456789/11781
ที่มา : -
ความเชี่ยวชาญ : -
ความสัมพันธ์ : -
ขอบเขตของเนื้อหา : -
บทคัดย่อ/คำอธิบาย :

วิทยานิพนธ์ (อ.ม.)--จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย, 2530

การวิจัยครั้งนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อศึกษา เนื้อหา ประเภท ลักษณะ ช่วงระยะเวลา และแหล่งผลิตหนังสือหายากของห้องสมุดสยามสมาคม จำนวน 769 รายการ โดยไม่รวมเอกสารตัวเขียน จุลสาร สูจิบัตร หนังสือพิมพ์ วารสาร นิตยสาร แผนที่และสิ่งพิมพ์ระยะสั้น ยกเว้นราชกิจจานุเบกษา ในช่วงแรกของการผลิต คือ พ.ศ. 2417-2451 วิธีดำเนินการวิจัยใช้วิธีประเมินตามเกณฑ์ประเมินหนังสือหายากที่สร้างขึ้น จากการศึกษาเอกสารและคำแนะนำของผู้ทรงคุณวุฒิ รวม 9 ท่าน ผลการวิจัยเสนอเป็นค่าร้อยละ ซึ่งสามารถสรุปได้ดังนี้ หนังสือหายากภาษาไทยในห้องสมุดสยามสมาคม จำแนกตามการจัดหมู่ระบบทศนิยมของดิวอี้ มีเนื้อหาด้านวรรณคดี (ได้แก่ วรรณคดีไทย) มากที่สุด คิดเป็นร้อยละ 23.93 รองลงมาคือหมวดสังคมศาสตร์ (ได้แก่ วัฒนธรรมไทย ลัทธิประเพณีไทย การละเล่นพื้นเมือง) หมวดประวัติศาสตร์ (ได้แก่ เรื่องราวเกี่ยวกับประเทศไทย) หมวดศาสนา (ได้แก่ วัฒนธรรมไทย ลัทธิประเพณีไทยที่เกี่ยวกับศาสนา) หมวดวิทยาศาสตร์ประยุกต์ และหมวดวิทยาศาตร์ ผลการวิจัยนี้สอดคล้องกับแนวเหตุผลที่ว่า หนังสือหายากภาษาไทยของห้องสมุดสยามสมาคมส่วนใหญ่มีเนื้อหาเกี่ยวข้องกับ วัตถุประสงค์ของสมาคม อันได้แก่ "การรวบรวมข้อเท็จจริง และส่งเสริมศิลปศาสตร์ วิทยาศาสตร์ ศิลปและวัฒนธรรมไทย วรรณคดีไทย ลัทธิประเพณีไทย การละเล่นพื้นเมือง และเรื่องราวเกี่ยวกับประเทศไทย" เมื่อประเมินหนังสือหายากภาษาไทยตามเกณฑ์ 4 ประเภท พบว่า หนังสือหายากประเภทที่มีสภาพสมบูรณ์หรือมีสภาพรูปเล่มสวยงามมีจำนวนมากที่ สุด คิดเป็นร้อยละ 94.80 รองลงมาคือหนังสือที่มีความสำคัญทางด้านประวัติการพิมพ์ในประเทศไทย หนังสือที่มีประวัติการครอบครอง และหนังสือที่มีเนื้อหาเป็นที่กล่าวขวัญถึง จากเกณฑ์ 16 ลักษณะ พบว่า หนังสือหายากลักษณะที่ตกทอดมาจนถึงปัจจุบัน โดยยังอยู่ในสภาพดี มีจำนวนมากที่สุดคิดเป็นร้อยละ 93.11 รองลงมาได้แก่ หนังสือที่มีการพิมพ์จำนวนจำกัด หนังสือที่จัดพิมพ์ในช่วงระยะ 50-90 ปี ของพัฒนาการพิมพ์ของประเทศไทย (พ.ศ. 2379-2468) หนังสือที่พิมพ์จากต้นฉบับที่มีอยู่ในหอสมุดวชิรญาณราชบัณฑิตสภา และกรมศิลปากร เมื่อศึกษาระยะเวลาที่ผลิตหนังสือ พบว่า มีหนังสือที่จัดพิมพ์ในช่วงระหว่าง พ.ศ. 2454-2468 มากที่สุด คิดเป็นร้อยละ 52.15 รองลงมาได้แก่ หนังสือในช่วง พ.ศ. 2469-2484 หนังสือที่ไม่ปรากฏปีที่พิมพ์ หนังสือช่วง พ.ศ. 2488 เป็นต้นมา หนังสือหายากที่ผลิตในช่วง พ.ศ. 2412-2453 ส่วนใหญ่จัดพิมพ์ที่โรงพิมพ์หลวง รองลงมาได้แก่ โรงพิมพ์บำรุงนุกูลกิจ โรงพิมพ์วัชรินทร์ โรงพิมพ์กองละหุโทษ โรงพิมพ์อักษรนิติ หนังสือหายากที่จัดพิมพ์ในช่วง พ.ศ. 2454-2468 และ พ.ศ. 2469-2484 ส่วนใหญ่ตีพิมพ์ที่โรงพิมพ์โสภณพิพรรฒธนากร หนังสือหายากที่จัดพิมพ์ในช่วง พ.ศ. 2485-2487 และช่วง พ.ศ. 2488 เป็นต้นมา ส่วนใหญ่พิมพ์ที่โรงพิมพ์พระจันทร์หนังสือที่ไม่ปรากฏปีที่พิมพ์ ส่วนใหญ่พิมพ์ที่โรงพิมพ์โสภณพิพรรฒธนากร ผลการวิจัยครั้งนี้สามารถใช้เป็นแนวทางสำหรับห้องสมุดสยามสมาคม ในการสงวนรักษาหนังสือหายาก ตลอดจนการปรับปรุงการจัดหา และให้บริการข้อมูลเพื่อการวิจัยอย่างมีประสิทธิภาพเกี่ยวกับประเทศไทยและ ประเทศเพื่อนบ้าน

บรรณานุกรม :
ฐิตยารัตน์ อินทวงศ์ . (2530). การประเมินหนังสือหายากภาษาไทยของห้องสมุดสยามสมาคม.
    กรุงเทพมหานคร : จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย.
ฐิตยารัตน์ อินทวงศ์ . 2530. "การประเมินหนังสือหายากภาษาไทยของห้องสมุดสยามสมาคม".
    กรุงเทพมหานคร : จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย.
ฐิตยารัตน์ อินทวงศ์ . "การประเมินหนังสือหายากภาษาไทยของห้องสมุดสยามสมาคม."
    กรุงเทพมหานคร : จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย, 2530. Print.
ฐิตยารัตน์ อินทวงศ์ . การประเมินหนังสือหายากภาษาไทยของห้องสมุดสยามสมาคม. กรุงเทพมหานคร : จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย; 2530.