ridm@nrct.go.th   ระบบคลังข้อมูลงานวิจัยไทย   รายการโปรดที่คุณเลือกไว้

โครงการจัดตั้งเครือข่ายศูนย์วิจัยร่วมอุตสาหกรรม-มหาวิทยาลัยด้านการจัดการสิ่งแวดล้อมและวัตถุอันตราย:โครงการย่อยขั้นที่1การวิจัยเพื่อแก้ไขปัญหาสิ่งแวดล้อมและวัตถุอันตรายใน ม.สงขลาฯ

หน่วยงาน สำนักงานกองทุนสนับสนุนการวิจัย

รายละเอียด

ชื่อเรื่อง : โครงการจัดตั้งเครือข่ายศูนย์วิจัยร่วมอุตสาหกรรม-มหาวิทยาลัยด้านการจัดการสิ่งแวดล้อมและวัตถุอันตราย:โครงการย่อยขั้นที่1การวิจัยเพื่อแก้ไขปัญหาสิ่งแวดล้อมและวัตถุอันตรายใน ม.สงขลาฯ
นักวิจัย : ฉัตรไชย รัตนไชย
คำค้น : Emergency response plan , hazardous material , hazardous waste , Prince of Songkla University , ของเสียอันตราย , มหาวิทยาลัยสงขลานครินทร์ , วัตถุอันตราย , แผนระงับเหตุฉุกเฉิน
หน่วยงาน : สำนักงานกองทุนสนับสนุนการวิจัย
ผู้ร่วมงาน : -
ปีพิมพ์ : 2545
อ้างอิง : http://elibrary.trf.or.th/project_content.asp?PJID=RDG4130006 , http://research.trf.or.th/node/1013
ที่มา : -
ความเชี่ยวชาญ : -
ความสัมพันธ์ : -
ขอบเขตของเนื้อหา : -
บทคัดย่อ/คำอธิบาย :

วัตถุประสงค์ : เพื่อศึกษาวิธีการและกำหนดแนวทางการจัดการวัตถุอันตรายภายในมหาวิทยาลัย สงขลานครินทร์ วิธีการวิจัย : การศึกษาในระยะที่ 1 นี้ดำเนินการเฉพาะในวิทยาเขตหาดใหญ่ซึ่งเป็นวิทยาเขตหลัก ของมหาวิทยาลัย แบ่งเป็นขั้นตอนการดำเนินงานเป็นสามส่วนหลัก คือ ? การสำรวจ/วิเคราะห์ และจัดทำฐานข้อมูลด้านการจัดการวัตถุอันตราย ? การจัดทำแผนปฏิบัติการเพื่อป้องกัน / ลด / ขจัด / บรรเทา ปัญหาอันเนื่องมาจาก การใช้และจัดเก็บวัตถุอันตราย ? การสำรวจและจัดทำแผนเพื่อขยายผลไปสู่ภาคอุตสาหกรรม โดยอาศัยการศึกษาข้อ มูลจากเอกสาร การสำรวจ และการทดลองในห้องปฏิบัติการ ผลการศึกษาวิจัย : จากการสำรวจข้อมูลวัตถุอันตรายในมหาวิทยาลัยสงขลานครินทร์ พบสารเคมีรวมทั้งสิ้น 1,223 ชนิด เป็นของแข็ง 968 ชนิด น้ำหนักรวมประมาณ 6,300 กิโลกรัม และเป็นของเหลว 255 ชนิด ปริมาตรรวมประมาณ 9,300 ลิตร ทั้งนี้สารเคมี 716 ชนิดจัดเป็นวัตถุอันตราย อย่างไรก็ตามโอกาสที่จะ เกิดอุบัติภัยร้ายแรงจากการใช้/การเก็บสารเคมียังไม่อยู่ในระดับวิกฤติ จากการสำรวจของเสียอันตรายโดยการออกแบบสอบถามพบว่ามีของเสียเคมีที่เป็นของเหลว เกิดขึ้นประมาณ 27.8 ลูกบาศก์เมตรต่อปี เกิดจากห้องปฏิบัติการ 49 แห่ง ของ 28 ภาควิชา ของเสีย อันตรายส่วนนี้มีโอกาสที่จะก่อปัญหาสิ่งแวดล้อมได้ เนื่องจากมากกว่าร้อยละ 97 ไม่มีระบบการจัดการ ใดๆ ก่อนทิ้งลงสู่ท่อระบายน้ำ นอกจากนี้พบว่ามีของเสียอันตรายที่ไม่ทราบองค์ประกอบและมีสารเคมี เก่าเสื่อมสภาพอีกจำนวนหนึ่ง สำหรับการทดลองเก็บของเสียเคมีจากห้องปฏิบัติการ 32 แห่ง สามารถ รวบรวมของเสียอันตรายความเข้มข้นสูงได้ประมาณ 3 ลูกบาศก์เมตร เพื่อจัดการวัตถุอันตรายดังกล่าวจึงได้จัดทำฐานข้อมูลวัตถุอันตราย และแผนระงับเหตุฉุกเฉิน กำหนดแผนปฏิบัติการเพื่อลด และ/หรือ ขจัดของเสียอันตราย/วัตถุอันตราย กำหนดแผนฟื้นฟูและบำรุง รักษา รวมถึงการกำหนดมาตรการและแผนปฏิบัติต่างๆ เพื่อแก้ไขและป้องกันปัญหาสิ่งแวดล้อมขึ้น และเมื่อได้มีการเผยแพร่องค์ความรู้จากการวิจัยสู่หน่วยงานของภายในวิทยาเขต พบว่าสามารถสร้าง กระแสความตื่นตัวด้านการจัดการวัตถุอันตรายได้พอสมควร โดยเฉพาะหน่วยงานที่มีกิจกรรมเกี่ยวเนื่อง กับสารเคมีหรือของเสียอันตราย จากการสำรวจข้อมูลด้านการจัดการสิ่งแวดล้อมและวัตถุอันตรายของโรงงานอุตสาหกรรมใน จังหวัดสงขลา พบว่าโรงงานที่มีการใช้สารเคมีมากที่สุดคือโรงงานผลิตภัณฑ์ยาง ขณะที่โรงงาน เฟอร์นิเจอร์มีการใช้ตัวทำละลายอินทรีย์ซึ่งเป็นสารไวไฟจำนวนมาก และในการจัดทำแผนเพื่อเชื่อมโยง การดำเนิงานไปสู่ภาคอุตสาหกรรมนั้น โครงการในช่วง 3 ปีแรกควรเริ่มดำเนินงานในจังหวัสงขลาก่อน โดยประสานงานงานกับสภาอุตสาหกรรม สำนักงานอุตสาหกรรมจังหวัด และองค์การบริหารส่วนท้อง ถิ่น จากนั้นระยะ 4-10 ปีหลังจึงขยายผลไปสู่จังหวัดอื่นๆ ในพื้นที่ภาคใต้ แต่เนื่องจากโรงงานอุตสาห กรรมในจังหวัดภาคใต้โดยมากจะประกอบกิจการแปรรูปผลิตผลทางการเกษตรและประมง ดังนั้นเพื่อให้ โครงการฯ มีความน่าสนใจและสอดคล้องกับสถานการณ์เป็นอยู่ ขอบเขตของการจัดทำแผนจัดตั้งเครือ ข่ายศูนย์วิจัยร่วมอุตสาหกรรม-มหาวิทยาลัย จึงควรขยายให้ครอบคลุมถึงโรงงานเหล่านี้ด้วย สรุป/อภิปรายผลและข้อเสนอแนะ : การดำเนินงานโครงการฯ ระยะที่ 1 ก่อให้เกิดผลงานที่สามารถปรับใช้เพื่อการจัดการสิ่งแวด ล้อมและวัตถุอันตรายในระดับมหาวิทยาลัยได้พอสมควร อย่างไรก็ตามการจะจัดระบบดังกล่าวให้มีขึ้นใน มหาวิทยาลัยนั้น อาจไม่สามารถทำได้โดยง่ายหากปราศจากความเริ่มมือจากทุกฝ่ายที่เกี่ยวข้องนับตั้งแต่ ผู้บริหาร คณาจารย์ เจ้าหน้าที่ นักศึกษา ตลอดจนผู้พักอาศัย และผู้ประกอบธุรกิจภายในมหาวิทยาลัย และตราบใดหากมหาวิทยาลัยไม่สามารถแก้ไขปัญหาสิ่งแวดล้อมและวัตถุอันตรายได้จริง ก็เป็นการยาก ที่จะสร้างความเชื่อถือในการขยายผลไปยังภาคอุตสาหกรรม Objectives : To study a current practice of, and to establish a guideline for, hazardous material management in Prince of Songkla University (PSU). Methodology : Phase I research was confined to the Hat Yai campus, the main campus of PSU. The mission was divided into three main steps: ? Survey, analyze and develop the hazardous material management data base; ? Develop an action plan to prevent, minimize and/or mitigate problems related to the usage and storage of hazardous materials; ? Survey and develop a plan to extend the study results to relevant industries. Results : Survey of hazardous materials at PSU revealed that there were 1,223 types of chemicals: 968 of which were solids totalling 6,300 kilograms; 255 of them were liquids totalling 9,300 liters. 716 types of chemicals were classified as hazardous materials. The risk of accident from the usage and storage of these chemicals were, however, not at an alarming level. Questionnaires survey revealed that there were 27.8 cubic meters per year of liquid hazardous chemical wastes generated from 49 laboratories in 28 academic departments. There is a chance that these hazardous wastes could pose adverse impact to the environment, since 97% of them were untreated prior to being discharged to sewers. Besides, the study showed that there were some wastes of unidentified components, let alone some chemicals were expired and left unattended for unspecified period of time. Field survey was conducted to verify the questionnaires results. From chemical wastewater collected from 32 laboratories; approximately 3 cubic meters was categorized as concentrated hazardous wastes. In response to the above problems, the research team developed a database of the hazardous materials and an emergency response plan; developed an action plan for minimize and/or dispose of hazardous materials/wastes; a remediation and rehabilitation plan; including measures and plans for mitigate environmental problems. After the research findings were disseminated to several academic units and laboratories within the campus whose work involved with hazardous materials and wastes, the public awareness, with regards hazardous materials management, was notable. Survey was conducted on practices of environmental and hazardous material management in factories in Songkhla Province. It was found that the factories which utilized largest quantity of chemicals were rubber product factories, while the furniture factories used large quantity of flamable organic solvent. The Federation of Thai Industries, Songkhla Chapter, suggested that the Industry-University Cooperation Research Network should begin in Songkhla Province, in collaboration with the Federation of Thai Industries, as well as local government agencies. It should be nursed for at least 3 years, before fully fledged and expanded the operation to other provinces in southern Thailand, possibly during 4th –10th years. In order for the project to be of interests of the local industries, most of which were agricultural and fisheries products, the scope of the Industry-University Cooperation Research network should be modified to accommodate these industries. Discussion and conclusion : The findings of the Phase I research were adopted and implemented, to some extent, in PSU. Implementation of the hazardous waste management strategy university-wide will however require strong cooperation from all involved stakeholders: administarators, staff, students, as well as all vendors and inhabitants within the university. Finally, if the university is unable to manage its own environmental and hazardous material problems, it would be difficult to gain creditability among surrounding industries

บรรณานุกรม :
ฉัตรไชย รัตนไชย . (2545). โครงการจัดตั้งเครือข่ายศูนย์วิจัยร่วมอุตสาหกรรม-มหาวิทยาลัยด้านการจัดการสิ่งแวดล้อมและวัตถุอันตราย:โครงการย่อยขั้นที่1การวิจัยเพื่อแก้ไขปัญหาสิ่งแวดล้อมและวัตถุอันตรายใน ม.สงขลาฯ.
    กรุงเทพมหานคร : สำนักงานกองทุนสนับสนุนการวิจัย.
ฉัตรไชย รัตนไชย . 2545. "โครงการจัดตั้งเครือข่ายศูนย์วิจัยร่วมอุตสาหกรรม-มหาวิทยาลัยด้านการจัดการสิ่งแวดล้อมและวัตถุอันตราย:โครงการย่อยขั้นที่1การวิจัยเพื่อแก้ไขปัญหาสิ่งแวดล้อมและวัตถุอันตรายใน ม.สงขลาฯ".
    กรุงเทพมหานคร : สำนักงานกองทุนสนับสนุนการวิจัย.
ฉัตรไชย รัตนไชย . "โครงการจัดตั้งเครือข่ายศูนย์วิจัยร่วมอุตสาหกรรม-มหาวิทยาลัยด้านการจัดการสิ่งแวดล้อมและวัตถุอันตราย:โครงการย่อยขั้นที่1การวิจัยเพื่อแก้ไขปัญหาสิ่งแวดล้อมและวัตถุอันตรายใน ม.สงขลาฯ."
    กรุงเทพมหานคร : สำนักงานกองทุนสนับสนุนการวิจัย, 2545. Print.
ฉัตรไชย รัตนไชย . โครงการจัดตั้งเครือข่ายศูนย์วิจัยร่วมอุตสาหกรรม-มหาวิทยาลัยด้านการจัดการสิ่งแวดล้อมและวัตถุอันตราย:โครงการย่อยขั้นที่1การวิจัยเพื่อแก้ไขปัญหาสิ่งแวดล้อมและวัตถุอันตรายใน ม.สงขลาฯ. กรุงเทพมหานคร : สำนักงานกองทุนสนับสนุนการวิจัย; 2545.