ridm@nrct.go.th   ระบบคลังข้อมูลงานวิจัยไทย   รายการโปรดที่คุณเลือกไว้

การประเมินอนุกรมวิธานของหอยทากจิ๋วปากแตรของไทยโดยใช้การวิเคราะห์สายวิวัฒนาการของลักษณะในระดับโมเลกุลและสัณฐานวิทยาของเปลือก

หน่วยงาน ฐานข้อมูลวิทยานิพนธ์ไทย

รายละเอียด

ชื่อเรื่อง : การประเมินอนุกรมวิธานของหอยทากจิ๋วปากแตรของไทยโดยใช้การวิเคราะห์สายวิวัฒนาการของลักษณะในระดับโมเลกุลและสัณฐานวิทยาของเปลือก
นักวิจัย : ปิโยรส ทองเกิด
คำค้น : MICRO LAND SNAILS , PUPILLIDAE , PHYLOGENETIC ANALYSIS , TAXONOMY , SYSTEMATICS
หน่วยงาน : ฐานข้อมูลวิทยานิพนธ์ไทย
ผู้ร่วมงาน : -
ปีพิมพ์ : 2546
อ้างอิง : http://www.thaithesis.org/detail.php?id=1082546001281
ที่มา : -
ความเชี่ยวชาญ : -
ความสัมพันธ์ : -
ขอบเขตของเนื้อหา : -
บทคัดย่อ/คำอธิบาย :

หอยทากวงศ์ Pupillidae ของภูมิภาคเอเชียตะวันออกเฉียงใต้มักถูกเรียกกันว่า"หอยทากจิ๋ว" จัดเป็นหอยที่มีความโดดเด่นและเป็นที่รู้จักกันในระบบนิเวศหินปูนโดยเฉพาะในบริเวณแผ่นดินใหญ่ของประเทศเวียดนาม กัมพูชา พม่า มาเลเซีย และประเทศไทย เป็นกลุ่มหอยที่มีคุณสมบัติทางชีววิทยาที่หลากหลายรวมทั้งลักษณะทางสัณฐานวิทยาของเปลือกที่มีความจำเพาะและมีความจำเพาะถิ่นสูง งานอนุกรมวิธานของหอยทากจิ๋ววงศ์นี้ได้เริ่มขึ้น และพัฒนาจากงานของ Pilsbry (1916-1918a, 1935)Steenberg (1925) และ Baker (1935) โดยใช้ลักษณะของเปลือก และบางลักษณะทางกายวิภาคศาสตร์เป็นลักษณะสำคัญในการจัดจำแนก อย่างไรก็ตามการศึกษาในระดับสกุลของหอยทากจิ๋ววงศ์นี้ยังไม่เคยมีการวิเคราะห์สายวิวัฒนาการ โดยใช้ลักษณะสัณฐานวิทยาของเปลือก หรือใช้ลักษณะในระดับโมเลกุลมาก่อน การศึกษาในครั้งนี้ได้สร้างความสัมพันธ์ทางวิวัฒนาการของหอยทากจิ๋ววงศ์ Pupillidae โดยเน้นที่วงศ์ย่อย Gastrocoptinae ซึ่งเป็นกลุ่มเด่นในเขตเอเชียตะวันออกเฉียงใต้ ผลการศึกษาการวัดวิเคราะห์สัณฐานวิทยาของเปลือกโดยวิธี PCA (Principle Component Analysis) ของหอยทากจิ๋ว 2 สกุล (~iGyliotrachela~iและ ~iHypselostoma~i) เพื่อหาลักษณะที่เหมาะสมในการจำแนก พบว่า การวิเคราะห์ลักษณะความกว้างของเปลือก (SWA) ไม่สามารถนำมาใช้ในการจำแนกได้ และผลการวิเคราะห์สายวิวัฒนาการโดยใช้ลักษณะของเปลือกแต่ละสกุลไม่พบความสัมพันธ์แบบMonophyletic ทั้งนี้การเลือกลักษณะที่จะนำมาใช้ศึกษาโดยใช้สัณฐานวิทยาของเปลือกแต่เพียงอย่างเดียวทำให้มีความเป็นไปได้สูงที่จะแสดงความสัมพันธ์ทางวิวัฒนาการแบบparallel หรือ convergent จากการตรวจสอบและวิเคราะห์สายวิวัฒนาการในระดับโมเลกุลโดยใช้ยีน 16SMitochondrial และ 28S Nuclear ดีเอ็นเอ พบว่าอนุกรมวิธานของปากเปลือกหอย มีความสัมพันธ์ไปในทางเดียวกันกับความสัมพันธ์ที่วิเคราะห์ด้วยยีนในหอยสกุล ~iGyliotrachela~i,~iHypselostoma~i และ ~iAnauchen~i อย่างไรก็ตามยังพบว่ามีความสัมพันธ์แบบ Paraphyleticอยู่ ส่วนหอยทากจิ๋วชนิดที่มีการลดรูปของฟันเปลือกเช่น ~iAulacospira smaesarnensis~iมีความสัมพันธ์ใกล้ชิดกับหอยในสกุล ~iGyliotrachela~i ที่มีการพัฒนาฟันเปลือกสมบูรณ์ในกรณีเดียวกับ ~iHypselostoma panhai~i และ ~iH. erawan~i ที่มีลักษณะของเปลือกที่แตกต่างกันมาก จึงสามารถอธิบายได้ว่าในบางกรณีบางสายพันธุ์ในพื้นที่หนึ่งๆ ที่อาศัยอยู่ร่วมกัน แต่มีถิ่นอาศัยที่แตกต่าง อาจมีการเปลี่ยนแปลงเกิดขึ้นอย่างรวดเร็วในลักษณะสัณฐานวิทยาของเปลือก ทำให้มีลักษณะแตกต่างกันมากทั้งที่มีความสัมพันธ์ใกล้ชิดกันในระดับโมเลกุล ดังนั้นการศึกษาชนิดของหอยทากจิ๋วจากถิ่นอาศัยที่หลากหลาย จะทำให้การศึกษาความสัมพันธ์ทางวิวัฒนาการของหอยกลุ่มนี้มีความสมบูรณ์ยิ่งขึ้น และจากการศึกษาในระดับโมเลกุลยังพบอีกว่า กลุ่มหอยที่มีความจำเพาะถิ่นสูงและมีความใกล้ชิดทางภูมิศาสตร์แสดงความสัมพันธ์ใกล้ชิดกันในเชิงของบรรพบุรุษ วิวัฒนาการ และนิเวศวิทยา ส่วนบางชนิดเช่น~iKrobylos maehongsonensis~i มีการกระจายกว้าง แต่ยังคงแสดงความสัมพันธ์ใกล้ชิดกันในระดับชนิด ผลการวิจัยนี้ ไม่เพียงแต่จะทำให้เกิดความเข้าใจเกี่ยวกับสายวิวัฒนาการของหอยทากจิ๋วปากแตรของไทยเท่านั้น ยังสามารถเป็นแนวทางในการปรับปรุงเพิ่มเติมการจัดจำแนกที่อิงการศึกษาทางวิวัฒนาการได้ดียิ่งขึ้นอีกด้วย

บรรณานุกรม :
ปิโยรส ทองเกิด . (2546). การประเมินอนุกรมวิธานของหอยทากจิ๋วปากแตรของไทยโดยใช้การวิเคราะห์สายวิวัฒนาการของลักษณะในระดับโมเลกุลและสัณฐานวิทยาของเปลือก.
    กรุงเทพมหานคร : ฐานข้อมูลวิทยานิพนธ์ไทย.
ปิโยรส ทองเกิด . 2546. "การประเมินอนุกรมวิธานของหอยทากจิ๋วปากแตรของไทยโดยใช้การวิเคราะห์สายวิวัฒนาการของลักษณะในระดับโมเลกุลและสัณฐานวิทยาของเปลือก".
    กรุงเทพมหานคร : ฐานข้อมูลวิทยานิพนธ์ไทย.
ปิโยรส ทองเกิด . "การประเมินอนุกรมวิธานของหอยทากจิ๋วปากแตรของไทยโดยใช้การวิเคราะห์สายวิวัฒนาการของลักษณะในระดับโมเลกุลและสัณฐานวิทยาของเปลือก."
    กรุงเทพมหานคร : ฐานข้อมูลวิทยานิพนธ์ไทย, 2546. Print.
ปิโยรส ทองเกิด . การประเมินอนุกรมวิธานของหอยทากจิ๋วปากแตรของไทยโดยใช้การวิเคราะห์สายวิวัฒนาการของลักษณะในระดับโมเลกุลและสัณฐานวิทยาของเปลือก. กรุงเทพมหานคร : ฐานข้อมูลวิทยานิพนธ์ไทย; 2546.