ridm@nrct.go.th   ระบบคลังข้อมูลงานวิจัยไทย   รายการโปรดที่คุณเลือกไว้

การสังเคราะห์องค์ความรู้การจัดการทรัพยากรชายฝั่งภาคใต้

หน่วยงาน สำนักงานกองทุนสนับสนุนการวิจัย

รายละเอียด

ชื่อเรื่อง : การสังเคราะห์องค์ความรู้การจัดการทรัพยากรชายฝั่งภาคใต้
นักวิจัย : บำเพ็ญ เขียวหวาน
คำค้น : การจัดการทรัพยากร , การสังเคราะห์ , ชายฝั่งภาคใต้ , องค์ความรู้
หน่วยงาน : สำนักงานกองทุนสนับสนุนการวิจัย
ผู้ร่วมงาน : -
ปีพิมพ์ : 2555
อ้างอิง : http://elibrary.trf.or.th/project_content.asp?PJID=RDG52S0037 , http://research.trf.or.th/node/8211
ที่มา : -
ความเชี่ยวชาญ : -
ความสัมพันธ์ : -
ขอบเขตของเนื้อหา : -
บทคัดย่อ/คำอธิบาย :

การวิจัยครั้งนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อ 1)สังเคราะห์ องค์ความรู้การจัดการทรัพยากรชายฝั่ง เพื่อจัดทำเป็นข้อเสนอนโยบายสาธารณะ 2) ศึกษาแนวทางความร่วมมือในการพัฒนาและต่อยอด องค์ความรู้ผ่านกระบวนการศึกษาวิจัย และดำเนินการวิจัย ในระดับพื้นที่ และระดับภาพกว้างและ 3) เสริมพลัง ระหว่างหน่วยงานที่เกี่ยวข้องกับการจัดการทรัพยากรทั้งภาครัฐ เอกชนและชุมชน ทั้งในด้านกระบวนการทำงานและการพัฒนาบุคลากร ในการศึกษาครั้งนี้มีกรอบแนวคิดในการศึกษาในมิติที่เกี่ยวข้องกับการจัดการ ทรัพยากรชายฝั่ง 5 ด้านได้แก่ 1) สถานการณ์เด่น/ภาพรวมของทรัพยากรชายฝั่ง 2) เศรษฐกิจของ ชุมชนประมง 3) สังคม วัฒนธรรม การเรียนรู้ 4) นโยบาย การเมือง การพัฒนา 5) การจัดการ ทรัพยากรชายฝั่ง นอกจากนี้การวิจัยมีกิจกรรมหลักคือ การสังเคราะห์องค์ความรู้ด้านทรัพยากร ชายฝั่ง การขับเคลื่อนประเด็นที่เกี่ยวข้องที่เป็นนโยบายสาธารณะ การจัดกระบวนการเรียนรู้ เพื่อ พัฒนานักวิจัยทั้งในภาครัฐ องค์กรพัฒนาเอกชน องค์กรชาวบ้าน และนักวิชาการจาก สถาบันการศึกษา และการพัฒนาให้เกิดโครงการวิจัยที่เกี่ยวข้องกับทรัพยากรชายฝั่งเพื่อให้มีการ วิจัยในองค์กรต่างๆต่อไป มีกระบวนการสังเคราะห์องค์ความรู้ คือคณะทำ งานสังเคราะห์กลางยกร่าง แนวความคิด ทฤษฏี และขั้นตอนการดำเนินงาน ประชุมคณะทำงานสังเคราะห์กลางและ คณะทำงานพื้นที่เพื่อหาข้อตกลงร่วมเรื่องกรอบ / รายละเอียดการทำงานและเพื่อจัดวางบทบาท คณะทำงานสังเคราะห์กลางและคณะทำงานสังเคราะห์พื้นที่ดำเนินการตามแนวทางที่กำหนด ประชุมคณะทำงานสังเคราะห์กลางและคณะทำงานพื้นที่เพื่อแลกเปลี่ยนแนว ทางการสังเคราะห์ และผลที่ได้จากการสังเคราะห์ ยกร่างผลการสังเคราะห์เบื้องต้น จัดเวทีรับฟังความคิดเห็นจาก ผู้ทรงคุณวุฒิ จัดทำรายงานผลการวิเคราะห์ฉบับสมบูรณ์ นำเสนอผลการสังเคราะห์ต่อเวที วิชาการ โดยจัดร่วมกับหน่วยงานภาคี สรุปกิจกรรมและการปฏิบัติการวิจัย มีการประชุมคณะทำงานสังเคราะห์และจัด กระบวนการเรียนรู้ จำนวน 6 ครั้ง การประชุมเชิงปฏิบัติการของะคณะทำงานสังเคราะห์กลาง และ คณะทำงานพื้นที่ จำนวน 2 ครั้ง จัดเวทีพัฒนาบุคลากร เป็นการจัดกระบวนการเรียนรู้ จำนวน 4 ครั้ง โดยการจัดอบรมในครั้งที่ 3 และครั้งที่ 4 ได้ผนวกการสังเคราะห์องค์ความรู้การจัดการ ทรัพยากรชายฝั่งภาคใต้เข้าไปด้วย การประชุมเชิงปฏิบัติการการสังเคราะห์องค์ความรู้การจัดการ ทรัพยากรชายฝั่งภาคใต้ ในระดับโซน 2 ครั้ง พร้อมกับนำเสนอผลการสังเคราะห์องค์ความรู้การ จัดการทรัพยากรชายฝั่งภาคใต้ ต่อผู้ทรงคุณวุฒิทั้ง 2 โซน และนำเสนอผลงานวิจัยในการประชุม 3 ครั้ง ร่วมกับภาคี กรมทรัพยากรทางทะเลและชายฝั่ง สรุปผลการวิจัย 1.สรุปสถานการณ์ปัญหาและการเปลี่ยนแปลงของทรัพยากรชายฝั่งได้แก่ ปัญหาการ เปลี่ยนแปลงของทรัพยากรชายฝั่งเสื่อมโทรม คือปัญหามลพิษและแหล่งกำเนิดมลพิษที่มีผลต่อ สิ่งแวดล้อมทางทะเล ปัญหาการกัดเซาะชายฝั่ง ปัญหาการเปลี่ยนแปลงของระบบนิเวศน์จากการ สร้างเขื่อนปิดปากแม่น้ำ ปัญหาน้ำได้แก่ปัญหาแหล่งน้ำตื้นเขิน ปัญหาการจับสัตว์น้ำเกินกำลังผลิต ของทะเล ปัญหาการเพาะเลี้ยงชายฝั่ง และปัญหาความขัดแย้งในการใช้ประโยชน์จากทรัพยากร ปัญหาการเปลี่ยนแปลงทางเศรษฐกิจและวิถีชีวิตชุมชน ปัญหา สถานการณ์คุณภาพสิ่งแวดล้อมกับ การพัฒนาการท่องเที่ยว 2. สรุปสถานะของงานศึกษาในการเสนอสภาพปัญหาและสถานภาพทรัพยากรชายฝั่ง งานศึกษาที่เป็นรายงานการติดตามสถานการณ์ทางสิ่งแวดล้อมที่บ่งข้อมูลเชิงประจักษ์ เห็น สถานภาพที่ชัดเจนของทรัพยากรธรรมชาติด้านต่างๆ มักปรากฏอยู่ในงานศึกษาที่เป็นรายงานการ ติดตามของหน่วยงานราชการ ซึ่งข้อมูลดังกล่าวมีความสำคัญในด้านสถิติและตัวชี้วัดทาง วิทยาศาสตร์ที่สามารถชี้สภาพความอุดมสมบูรณ์และสภาพความเสื่อมโทรมของทรัพยากรได้ ชัดเจน อย่างไรก็ดี รายงานการศึกษาดังกล่าวมีข้อจำกัดที่ข้อมูลไม่เป็นตัวเลขที่ทันต่อเวลา (update) รวมทั้งการอธิบายประกอบผลข้อมูลตัวเลขหรือตัวชี้วัดยังไม่สามารถนำมาใช้วิเคราะห์ปัญหาได้ อย่างชัดเจน ส่วนงานศึกษาที่เป็นงานของสถาบันการศึกษา เครือข่ายองค์กรพัฒนาเอกชน และ เครือข่ายองค์กรชุมชน ส่วนใหญ่อยู่ในช่วงปี 2539-2549 ซึ่งเน้นการศึกษาเชิงพัฒนาการของปัญหา และมุ่งชี้สภาพปัญหาไปที่วิถีชีวิตของชุมชนประมงพื้นบ้าน 3. สรุปกรอบคิดและมิติในการศึกษาด้านการจัดการทรัพยากรชายฝั่งที่ผ่านมา จาก การศึกษาเอกสารต่างๆ สามารถประมวลการวิเคราะห์ปัญหาที่ปรากฏในเอกสารได้เป็น 5 กลุ่ม ได้แก่ กลุ่มงานศึกษาที่ใช้กรอบการวิเคราะห์ปัญหาเชิงปรากฏการณ์ กลุ่มงานศึกษาที่มีการ วิเคราะห์ปัญหาแบบพัฒนาการและพลวัตร กลุ่มงานศึกษาที่มีการวิเคราะห์มิติทางประวัติศาสตร์- นิเวศวัฒนธรรมชุมชน และกลุ่มงานศึกษาที่มีการวิเคราะห์เชิงโครงสร้างนโยบาย-กฎหมายและ แผนการพัฒนาต่างๆ 4. สรุปและวิเคราะห์สถานะองค์ความรู้ในด้านองค์ตวามรู้ ชุดเนื้อหาความรู้สำคัญและ สถานะ/บทบาทขององค์ตวามรู้สามารถสรุปได้ 4 คือ ชุดภูมิปัญญาความเชื่อ ภูมิปัญญาการเข้าใจ และเข้าถึงทรัพยากรธรรมชาติ ชุดการจัดการทรัพยากร(องค์ความรู้ปรับใช้) ชุดการบริหารจัดการ กลุ่มการแก้ปัญหาเศรษฐกิจชุมชน และชุดการจัดการทรัพยากรชายฝั่ง ข้อเสนอแนะจากการวิจัยมีข้อเสนอต่อการขับเคลื่อนงานวิจัยและงานวิชาการด้าน ทรัพยากรชายฝั่งได้แก่ ข้อเสนอต่องานวิจัยและงานวิชาการ ข้อเสนอต่อการเชื่อมประสานงาน ระหว่างภาคีที่เกี่ยวข้อง ข้อเสนอด้านการพัฒนาบุคลากรที่เกี่ยวข้องกับงานด้านวิจัยและงานการ สร้างความรู้ ส่วนข้อเสนอทางนโยบายด้านการจัดการทรัพยากรชายฝั่ง ได่แก่ ด้านหลักคิดและ หลักการการบริหารจัดการทรัพยากรทะเลและชายฝั่ง ด้านการสร้างมาตรการและพัฒนาระบบที่มี หลักประกันการทำนโยบายการบริหารจัดการทรัพยากรทางทะเลและชายฝั่งบนหลักธรรมาภิบาล ด้านการส่งเสริมการมีส่วนร่วมของพหุภาคี ด้านการควบคุมและเฝ้าระวังการสร้างมลภาวะทาง ทะเล และการก่อสร้างที่จะก่อผลกระทบต่อระบบนิเวศทะเล ด้านการใช้ทรัพยากรทะเลและชายฝั่ง ที่ตอบสนองการแก้ไขปัญหาปัจจุบันและอนาคต และด้านการกัดเซาะชายฝั่ง -

บรรณานุกรม :
บำเพ็ญ เขียวหวาน . (2555). การสังเคราะห์องค์ความรู้การจัดการทรัพยากรชายฝั่งภาคใต้.
    กรุงเทพมหานคร : สำนักงานกองทุนสนับสนุนการวิจัย.
บำเพ็ญ เขียวหวาน . 2555. "การสังเคราะห์องค์ความรู้การจัดการทรัพยากรชายฝั่งภาคใต้".
    กรุงเทพมหานคร : สำนักงานกองทุนสนับสนุนการวิจัย.
บำเพ็ญ เขียวหวาน . "การสังเคราะห์องค์ความรู้การจัดการทรัพยากรชายฝั่งภาคใต้."
    กรุงเทพมหานคร : สำนักงานกองทุนสนับสนุนการวิจัย, 2555. Print.
บำเพ็ญ เขียวหวาน . การสังเคราะห์องค์ความรู้การจัดการทรัพยากรชายฝั่งภาคใต้. กรุงเทพมหานคร : สำนักงานกองทุนสนับสนุนการวิจัย; 2555.